Je zit rustig op de bank en ineens bonkt je hart alsof je net de trap op bent gerend. Of je wordt er ’s nachts wakker van, samen met een opvlieger. Hartkloppingen horen bij de minder bekende overgangsklachten en kunnen behoorlijk beangstigend zijn. Meestal zijn ze onschuldig. Toch verdient je hart in deze levensfase serieuze aandacht, en daarom leggen we ook eerlijk uit wanneer je wél naar de huisarts moet.
Waardoor krijg je hartkloppingen in de overgang?
Oestrogeen heeft invloed op je bloedvaten en op de prikkelgeleiding van je hart. Als je hormoonspiegels in de overgang gaan schommelen, kan je hartritme daarop reageren. Je hart slaat dan even sneller, onregelmatiger of voelbaar harder, vaak samen met een opvlieger. Zo’n episode duurt meestal seconden tot enkele minuten.
Daarnaast versterken andere overgangsklachten het effect. Slecht slapen, stress en angst jagen je hartslag op, en cafeïne, alcohol en roken doen daar nog een schep bovenop. Veel vrouwen komen zo in een vervelende lus terecht. De hartkloppingen maken je ongerust, de ongerustheid geeft spanning, en die spanning geeft weer hartkloppingen. Wat er in de overgang verder in je lijf verandert, lees je in onze pillar over gezond door de overgang.
Wanneer ga je naar de huisarts?
Hartkloppingen in de overgang zijn meestal onschuldig, maar dat mag je nooit zelf als vaststaand aannemen. Ga naar je huisarts als:
- Je hartkloppingen samengaan met pijn of druk op de borst, kortademigheid, duizeligheid of flauwvallen
- De episodes lang aanhouden of steeds vaker terugkomen
- Je hart voelbaar onregelmatig blijft slaan
- Hartproblemen in je familie voorkomen
- Je ongerust blijft, want ook dat is een geldige reden
Belangrijk om te weten is dat hartklachten zich bij vrouwen vaak anders uiten dan bij mannen. Extreme vermoeidheid, kortademigheid of pijn tussen de schouderbladen kunnen signalen zijn. Wacht bij twijfel niet af. Betrouwbare informatie vind je op Thuisarts.nl.
Je hart na de overgang: waarom nu investeren loont
Voor de menopauze beschermt oestrogeen je hart en bloedvaten. Na de menopauze valt die bescherming weg en stijgt het risico op hart- en vaatziekten bij vrouwen geleidelijk. Dat is geen reden voor somberheid, wel een reden om je hart nu de beste uitgangspositie te geven.
De grootste knoppen zijn bekend en bewezen. Niet roken, gezond gewicht, matig met alcohol, en regelmatige beweging. Vooral dat laatste doet veel meer voor je hart dan de meeste mensen denken.
Wat training met je hartslag doet
Een getraind hart is een efficiënt hart. Het pompt meer bloed per slag en hoeft daardoor in rust minder vaak te kloppen. Een lagere rusthartslag betekent minder werk voor je hart, dag in dag uit. In ons artikel over hartslag in rust lees je welke waarden normaal zijn en hoe je je rusthartslag meet.
Regelmatige training maakt je hart bovendien stressbestendiger. Je went eraan dat je hartslag stijgt en weer daalt, waardoor een sprintje naar de bus of een spannende dag minder impact heeft.
En nee, je hoeft daarvoor niet af te zien. Bij hart for her wissel je in 30 minuten krachtoefeningen af met rustige cardio. Je hartslag gaat omhoog, maar gecontroleerd en op jouw tempo. Onze coaches houden in de gaten dat je opbouwt in plaats van forceert.
Durf je niet te sporten door je hartkloppingen?
Die aarzeling zien we vaker, en ze is begrijpelijk. Als je hart al eens spontaan tekeergaat, voelt het tegennatuurlijk om het bewust te laten versnellen. Toch is rustig trainen voor de meeste vrouwen met onschuldige hartkloppingen een van de beste dingen die ze kunnen doen, en de women-only omgeving zonder prestatiedruk maakt de drempel bij ons een stuk lager.
Belangrijk daarbij: laat bij twijfel eerst je huisarts meekijken, zeker als je klachten nieuw zijn. Is het sein groen, begin dan rustig en bouw op. Vermijd trainen vlak na veel koffie en op dagen dat je nauwelijks geslapen hebt, en geef je lijf de tijd om te wennen.
Veelgestelde vragen
Zijn hartkloppingen in de overgang gevaarlijk?
Meestal niet. Ze horen bij de hormonale schommelingen en gaan voorbij. Laat nieuwe of aanhoudende klachten wel altijd door je huisarts beoordelen, zeker in combinatie met pijn op de borst, kortademigheid of duizeligheid.
Hoe lang houden de hartkloppingen aan?
Een episode duurt meestal seconden tot minuten. De periode waarin je er last van hebt verschilt per vrouw en volgt vaak het patroon van andere overgangsklachten.
Wat kan ik direct doen tijdens hartkloppingen?
Ga zitten, adem rustig en langzaam uit, en drink een glas koud water. Vaak zakt het dan vanzelf. Blijft het aanhouden of komen er andere klachten bij, bel dan je huisarts.
Mag ik sporten met hartkloppingen?
Bij onschuldige, door de huisarts beoordeelde hartkloppingen is rustig opbouwend trainen meestal prima en zelfs gunstig. Overleg bij twijfel altijd eerst.
Geef je hart een sterke basis
Je hart werkt elke dag voor jou, en in deze levensfase mag er iets terug. Kom kennismaken bij hart for her en ontdek hoe je in 30 minuten per keer rustig aan je conditie en kracht bouwt, met begeleiding die rekening houdt met wat jouw lijf nu nodig heeft. Plan een vrijblijvende proefles.